Μεγάλη ευρωπαϊκή μελέτη με περισσότερους από 10.000 ηλικιωμένους εξέτασε αν η μοναξιά συνδέεται με την απώλεια μνήμης.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο Aging & Mental Health, αναπτύχθηκε από ειδικούς της Πανεπιστημιακής Κλινικής της Ναβάρρα, του Πανεπιστημίου της Βαλένθια, του Πανεπιστημίου της Rosario στην Κολομβία και του Ινστιτούτου Karolinska στη Σουηδία. Η ανάλυση βασίστηκε σε πληροφορίες από την Έρευνα για την Υγεία, τη Γήρανση και τη Συνταξιοδότηση στην Ευρώπη (SHARE*).
Τι έδειξε η έρευνα
Η μελέτη παρακολούθησε 10.217 άτομα ηλικίας 65 έως 94 ετών για διάστημα επτά ετών (2012–2019) και κατέληξε σε ένα σημαντικό συμπέρασμα:
Η μοναξιά φαίνεται να συνδέεται με χαμηλότερη απόδοση στη μνήμη στην αρχή, αλλά δεν οδηγεί απαραίτητα σε πιο γρήγορη γνωστική φθορά με την πάροδο του χρόνου.
Πώς να Φροντίσετε το Δέρμα σας Μετά τα 65
Με απλά λόγια, όσοι ένιωθαν πιο μόνοι είχαν χειρότερα αποτελέσματα στις αρχικές δοκιμές μνήμης, αλλά η εξέλιξη της μνήμης τους ήταν παρόμοια με εκείνη όσων δεν ένιωθαν έντονη μοναξιά.
Μοναξιά και λειτουργία του εγκεφάλου
Τα ευρήματα ενισχύουν την ιδέα ότι υπάρχει σύνδεση ανάμεσα στη μοναξιά και τη λειτουργία του εγκεφάλου στους ηλικιωμένους. Ωστόσο, δεν επιβεβαιώνεται ότι η μοναξιά από μόνη της αποτελεί βασικό παράγοντα κινδύνου για άνοια.
Δεν είναι η διατροφή ούτε η γυμναστική – 100χρονοι αποκαλύπτουν το μυστικό της μακροζωίας
Ο βασικός ερευνητής της μελέτης ανέφερε ότι το πιο απρόσμενο εύρημα ήταν πως η μοναξιά επηρεάζει τη μνήμη στην αρχή, αλλά όχι τον ρυθμό με τον οποίο αυτή φθείρεται με τα χρόνια.
Με άλλα λόγια, φαίνεται ότι η μοναξιά παίζει μεγαλύτερο ρόλο στο “σημείο εκκίνησης” της μνήμης και όχι τόσο στην εξέλιξή της.
Ποιοι συμμετείχαν στην έρευνα
Η μελέτη περιλάμβανε άτομα από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Ισπανία, η Γερμανία, η Σουηδία και η Σλοβενία.
Τα δεδομένα έδειξαν ότι:
- η νότια Ευρώπη είχε τα υψηλότερα επίπεδα μοναξιάς (12%)
- ακολουθούσαν η ανατολική και η βόρεια Ευρώπη (9%)
- και τέλος η κεντρική Ευρώπη (6%)
Συνολικά, η πλειοψηφία των συμμετεχόντων (92%) δήλωσε χαμηλά ή μέτρια επίπεδα μοναξιάς, ενώ ένα μικρότερο ποσοστό (8%) ένιωθε έντονη μοναξιά.
Ήρθε στην Αθήνα το πρώτο “Σπίτι Συγκατοίκησης Ηλικιωμένων” – Η καλύτερη εναλλακτική του γηροκομείου
Ποιοι ένιωθαν περισσότερο μόνοι
Τα άτομα με υψηλότερα επίπεδα μοναξιάς είχαν κάποια κοινά χαρακτηριστικά.
Συνήθως ήταν μεγαλύτερης ηλικίας, πιο συχνά γυναίκες και παρουσίαζαν περισσότερα προβλήματα υγείας, όπως κατάθλιψη, υπέρταση ή διαβήτη.
Επιπλέον, είχαν χαμηλότερες επιδόσεις στις δοκιμές μνήμης, τόσο στην άμεση όσο και στη μακροπρόθεσμη, ήδη από την αρχή της μελέτης.
Τι συνέβη με τη μνήμη με τα χρόνια
Παρά τις αρχικές διαφορές, η εξέλιξη της μνήμης ήταν σχεδόν ίδια για όλους. Ο ρυθμός με τον οποίο μειωνόταν η μνήμη δεν επηρεάστηκε από το αν κάποιος ένιωθε μόνος ή όχι. Η πτώση αυτή έγινε πιο εμφανής κυρίως μεταξύ του τρίτου και του έβδομου έτους της μελέτης.
Τι πρέπει να προσέξουμε
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι στη μελέτη η μοναξιά θεωρήθηκε σταθερή κατάσταση. Στην πραγματικότητα όμως, αυτό μπορεί να αλλάζει μέσα στη ζωή, ανάλογα με τις συνθήκες και το περιβάλλον κάθε ανθρώπου.
Για τον λόγο αυτό, προτείνεται η τακτική αξιολόγηση της μοναξιάς να ενταχθεί σε εξετάσεις που σχετίζονται με τη γνωστική υγεία των ηλικιωμένων.
Το συμπέρασμα
Η μοναξιά επηρεάζει τη μνήμη αλλά όχι όπως νομίζαμε. Δεν φαίνεται να επιταχύνει την πτώση της, αλλά συνδέεται με το επίπεδο στο οποίο ξεκινά. Και αυτό αλλάζει λίγο τον τρόπο που βλέπουμε τη σχέση μεταξύ ψυχολογικής κατάστασης και εγκεφαλικής λειτουργίας.
*Η SHARE (Έρευνα για την Υγεία, τη Γήρανση και τη Συνταξιοδότηση στην Ευρώπη) είναι μία διαχρονική, διεπιστημονική και διεθνής έρευνα για τα άτομα ηλικίας 50 ετών και άνω στην Ευρώπη.
φώτο freepik
