Τα κόλλυβα δεν είναι απλά μια συνταγή με σιτάρι, ούτε ένα άλλο “superfood”. Είναι από εκείνα τα πράγματα που τα κουβαλάς μέσα σου από μικρός, χωρίς καν να το καταλάβεις.
Σχεδόν όλοι έχουμε μια εικόνα: μια γιαγιά στην κουζίνα, ένα μεγάλο μπολ με σιτάρι απλωμένο να στεγνώνει, ζάχαρη άχνη από πάνω, ρόδι, καρύδια… και μια περίεργη ησυχία στο σπίτι. Τα κόλλυβα έχουν μέσα τους μνήμη. Και σεβασμό.
Η βάση τους είναι το σιτάρι. Και αυτό δεν είναι τυχαίο. Ο σπόρος που μπαίνει στη γη χάνεται για να ξαναβγεί ζωή. Αυτός είναι και ο συμβολισμός. Γι’ αυτό και τα κόλλυβα συνδέθηκαν με τα μνημόσυνα στην ορθόδοξη παράδοση. Δεν είναι μόνο έθιμο. Είναι συμβολισμός.
Διάβασε επίσης: Τα καλύτερα λουλούδια για τάφο: 5 ανθεκτικά φυτά που δεν χρειάζονται συχνό πότισμα και αντέχουν σε ζέστη και κρύο
Το βρασμένο σιτάρι υπήρχε σε τελετές μνήμης ακόμη και σε πολύ παλιά χρόνια. Στην Ελλάδα απλώς έμεινε ζωντανό μέσα στην εκκλησιαστική παράδοση. Κι έτσι κάθε φορά που φτιάχνουμε κόλλυβα, είναι σαν να συνεχίζουμε μια αλυσίδα χρόνων και μια παράδοση.
Υπάρχουν όμως και άλλα υλικά και συμβολισμοί Το ρόδι, που θυμίζει ζωή και αφθονία. Τα καρύδια. Η ζάχαρη που σκεπάζει το σιτάρι και το κάνει “γλυκό”, σαν μια υπενθύμιση ότι ακόμα και μέσα στη λύπη υπάρχει ελπίδα.
Κάθε σπίτι τα φτιάχνει διαφορετικά. Άλλοι βάζουν σταφίδες, άλλοι σουσάμι. Δεν υπάρχει μία μόνο σωστή εκδοχή. Υπάρχει ο τρόπος που τα έμαθες. Σίγουρα όμως υπάρχουν κάποια βασικά υλικά που μπαίνουν περισσότερο για συμβολισμό.
Τα παραδοσιακά υλικά που μπαίνουν είναι 9 γιατί συμβολίζουν τα 9 τάγματα των αγγέλων
- Σιτάρι: Το πιο βασικό υλικό στα κόλλυβα και συμβολίζει το ανθρώπινο σώμα. Συμβολίζει τον θάνατο, την ταφή και την Ανάσταση. Τα σιτάρι μπαίνει στο χώμα και χάνεται και μετά φυτρώνει νέα ζωή.
- Ρόδι: Συμβολίζει τον Παράδεισο και την αφθονία των αγαθών
- Ζάχαρη: Συμβολίζει τη γλύκα του Παραδείσου.
- Μαϊντανός: Συμβολίζει την ανάπαυση «εν τόπω χλοερώ»
- Σταφίδες: Συμβολίζουν την Άμπελο και τον ίδιο τον Χριστό
- Τριμμένη φρυγανιά (ή τριμμένο στραγάλι ή κι αλεύρι: Συμβολίζει το χώμα
- Κουφέτα: Συμβολίζουν τα οστά των νεκρών και χρησιμοποιούνται και για τον στολισμό
- Ξηροί καρποί: Είναι ο συμβολισμός της ζωής και η συνέχεια της
- Μπαχαρικά όπως η κανέλα: Συμβολίζουν τα μύρα που αλείφθηκε ο Χριστός
Στο βίντεο που ακολουθεί θα δεις αναλυτικά πώς να τα ετοιμάσεις σωστά, από το βράσιμο του σιταριού μέχρι το τελικό στόλισμα και το μυστικό να μην λασπώνουν. Η συνταγή είναι από τον αγαπημένο μας Γιώργο Ζώλη.
Στα κόλλυβα τίποτα δεν μπαίνει τυχαία για να είναι νόστιμα. Τα κόλλυβα είναι συμβολισμός και παράδοση. Είναι ένας τρόπος να θυμόμαστε τους αγαπημένους μας και να κρατάμε την ελπίδα βαθιά στην καρδιά μας.
Μελομακάρονα: Τα Κόλλυβα των Αρχαίων Ελλήνων – Ποια είναι η ιστορία τους και από που προέρχονται
